dù rằng ký hợp đồng vay hàng chục trang, buộc ràng các điều kiện pháp lý chém đẹp trong nhiều năm cũng như chuyển hết chứng từ sở hữu tài sản dành dụm cả đời cho ngân hàng quản lý… nhưng thực tại là, nhiều khách hàng ít khi đọc hết và hiểu đầy đủ về nội dung hợp đồng. Khách hàng đốn tin cậy cán bộ nhà băng là chính chứ chưa thực thụ cặn kẽ về lợi quyền và nghĩa vụ của cả bên vay và cho vay. Một số khách hàng khác giao tế ngân hàng liền tù tù thì thận trọng hơn. Có tìm hiểu thông tin, so sánh giữa các ngân hàng, đánh giá các phương án và cân nhắc kỹ hơn trước khi quyết định. Tuy nhiên, khó khăn cho khách hàng là quy định mỗi nơi mỗi khác nhau, muốn so sánh giữa các sản phẩm vay từ các nhà băng khác nhau là điều chẳng dễ. Riêng đối với lãi suất và các khoản phí - nếu không được tham mưu tỉ mỉ, khách hàng hẳn cũng sẽ thấy bối rối. thí dụ khi được tham mưu Lãi suất tính là trên dư nợ giảm dần hay dư nợ ban sơ. Do mỗi ngân hàng có cách công bố khác nhau, nên khách hàng nếu không chú ý thì tưởng rằng được vay lãi suất rẻ nhưng sau mới biết, nếu tính trên dư nợ ban đầu thì thực ra lại cao hơn. Rồi lãi suất nhất thiết hay thả nổi? Nếu thả nổi thì bao lâu điều chỉnh một lần? Cơ sở để điều chỉnh là gì (tham chiếu tham số thị trường hay theo quy định riêng của nhà băng)? Tiền lãi tính sổ hàng tháng/hàng quý hay đầu kỳ/cuối kỳ?... Xem thêm vay ngan hang sửa nhà nhân tố nữa cũng rất đáng lưu ý là biên độ lãi suất. Nếu chưa có đầy đủ thông báo, khách hàng có thể nhầm ngân hàng A có biên độ chỉ 3,5% thì thấp hơn 4% của nhà băng B. Tuy nhiên biên độ mới chỉ là một thông số trong công thức lãi suất. quan yếu hơn đó là ‘biên độ’ cộng với gì nữa? phần nhiều nhà băng dùng ‘lãi suất cơ sở’ tự quy định (thường theo mức lãi suất sản phẩm huy động nào đó) – cái này rất khác nhau giữa các ngân hàng mà khách hàng rất cần được biết rõ. Vì nếu ‘lãi suất cơ sở’ của A là 8% còn của B là 7% thì rút cuộc lãi suất khoản vay thành ra 11,5% của A cao hơn 11% tương ứng của B. Ngoài ra, khách hàng vay cũng thường bị hấp dẫn bởi các chương trình khuyến mãi với lãi suất ưu đãi rất thấp vận dụng từ 1 tháng cho đến 36 tháng – thấp hơn nhiều so với lãi suất thường ngày. Tuy nhiên, bao giờ cũng vậy - các gói ưu đãi của ngân hàng đi kèm với các ràng buộc chặt mà khách hàng vay rất nên hiểu rõ, ví như: Điều kiện ứng dụng? Lãi suất tính sau thời gian khuyến mãi? Quy định về đền bù lại phần ưu đãi? vv... can hệ đến các loại phí của khoản vay thì càng rối hơn nữa, nhiều khoản mục như phí làm hồ sơ, phí thu xếp vốn, phí định giá, phí trả nợ trước hạn, phí phạt chậm trả vv… mà cách gọi tên, cách áp dụng, cách tính và cách thu ở mỗi nhà băng cũng quy định mỗi khác. Việc so sánh sản phẩm giữa các ngân hàng, cho nên - chẳng dễ chút nào. Xem thêm vay vốn ngân hàng mua nhà Chưa kể, ngoài các nhân tố định lượng nói trên thì các nguyên tố định tính khách hàng cũng nên quan tâm như thủ tục vay, chứng từ đề nghị, thời gian xử lý, trông nom sau giải ngân, tính đa dạng của sản phẩm và chất lượng dịch vụ khách hàng nói chung… Vì trực quan thì thấy lãi suất niêm yết 11% của nhà băng X quyến rũ hơn 12% của ngân hàng Y - nhưng nếu tính hạnh đầy đủ các nguyên tố tổn phí nhịp này thì có thể trái lại. thực tiễn, trong giao tế tín dụng – những khách hàng vay kinh nghiệm thường xem xét đầy đủ ‘uổng khoản vay’ chứ không dừng lại ở ‘lãi suất khoản vay’. Vấn đề là, với phần đông khách hàng vay – để có đầy đủ các thông báo tương ứng của các nhà băng khác nhau trên thị trường nhằm giúp so sánh, cân nhắc và đưa ra quyết định là điều rất khó. Chính vậy, ở nhiều nước có quy định các tổ chức tín dụng phải niêm yết công khai ‘lãi suất so sánh’ (comparison rate) của sản phẩm. thí dụ, kể từ ngày 01/07/2003 chính phủ Úc yêu cầu bên vay phải tính đầy đủ lãi suất ưu đãi, lãi suất thông thường, phí, phí phạt… của khoản vay vì thế ‘lãi suất so sánh’ để giúp khách hàng biết được tổn phí thực của khoản vay, từ đó dễ dàng hơn trong tuyển lựa sản phẩm và nhà băng giao du. Hình ảnh minh hoạ kèm theo cho thấy, khi tính toán đầy đủ - lãi suất so sánh của khoản vay bao giờ cũng cao hơn lãi suất lăng xê của nhà băng. Xem thêm Vay the chap ngan hang
